pandora.com.tr
pandora.com.tr
Türkiye'nin En Büyük Kitabevi
Paylaş»
  • Yazar olarak 113,
    Editör olarak 1,
    Önsöz Yazarı olarak 1 eser bulundu.

Michel Foucault

   Michel Foucault 15 Ocak 1926'da Fransa'nın Poitiers şehrinde doğdu. Bölgede tanınmış bir cerrah olan babası, oğlunun kendisini mesleğinde takip etmesini istiyordu. Foucault Saint Stanislas Okulu'ndan mezun olduktan sonra 1946'da etkileyici bir derece yaparak École Normale Supérièure'e girdi. Maurice Merlau-Ponty'den dersler alarak, felsefe lisansının elde etti. 1950'de psikoloji, 1952'de psikopatoloji diplomalarını aldı. 1950'lerin ilk yılları boyunca psikiyatri kliniklerinde çalıştı; daha sonra İsveç Uppsala Üniversitesi'nde 1954-1958 yılları arsında Fransızca dersleri verdi. Bir yıl Varşova Üniversitesi'nde, bir yıl Hamburg Üniversitesi'nde bulundu.

   1959'da Georges Canguilhem danışmanlığında doktora derecesini aldı. Tezi, iki yıl sonra Folie et déraison: Histoire de la folie y l'âge classique (Delilik ve Akılsızlık: Deliliğin Klasik Çağdaki Tarihi,1961) adıyla basıldı. Bu metinde Foucault, deliliğin ve akılsızlığın birbirlerinde ayrılarak bunların nesnel-evrensel sınıflamalara sokulma olanağını ortadan kaldırdı. Bu sonucu, ayrımın tarihsel olarak nasıl yaratıldığını, delilikle akıl sağlığı arasında yaptığımız ayrımların nasıl Akıl Çağı'nda yapılmış icatların ürün olduğunu göstererek elde etti. Descartes'ın Birinci Meditasyon'unun bir okumasını yaparak aklın büyük felsefecisini kendi akıl sağlığından başka her şeyden kuşkulanmakla, böylece deliliği aşırı kuşkudan dışlamak eleştirdi.

   1960'larda Foucault Clemont-Ferrand Üniversitesi'nin ve ardından Vincennes Deneysel Üniversitesi felsefe bölümlerinin başına geçti. Siyasi aktivizminden çok etkilendiği felsefe öğrencisi Daniel Defert ile tanışması bu dönemde gerçekleşti. Defert, Tunus'taki gönüllü görevini yerine getirmeye gittiğinde Foucault onu izledi ve 1966-1968 yılları arasında Tunus'ta dersler verdi. Foucault'nun eserlerinde derin bir iz bırakan öğrenci ayaklanmaları sırasında Paris'e döndüler. Foucault, zamanın en önemli Fransız entekektüellerini Paris Vincennes VIII Üniversitesi'nde bir araya toplayarak buradaki yöneticilik görevine başladı. 1968'de mahpusların sorunlarıyla ilgilenen "Hapishanelerden Haber Grubu"nu kurdu.

   Foucault , önce arkeoloji, sonra soykütüğü yöntemlerini kullanarak "şimdinin eleştirel tarihi" olarak adlandırdığı bir yaklaşım geliştirmiştir. Epistemolojik çalışmaları, bilim, felsefe, sanat ve edebiyat gibi prtaikler içinde bilgi üretiminin değişen çerçevelerinin farkına varılmasını sağladı. Soykütüksel pratiği içinde bilgi üretimiyle içsel bir bağı olan kurumsal iktidarın tikel insan özneleri biçimlendirdiğini ve onları disiplin normlarına ve standartlarına tabi kıldığını gösterdi. Bu normların "gerçek" bir temeli yoktu ve tarihsel olarak üretiliyorlardı. Yazar, tıp, psikiyatri ve hukuk gibi beşeri ve ampirik bilimlerin "anormal" insanı bir bilgi nesnesi olarak kurduğunu iddia ediyordu.

   1966'da Foucault The Order of Things'i (Kelimeler ve Şeyler) yayınladı ve eser Fransa'da olağanüstü bir satış başarısı gösterdi. Kitabın konusu 18. ve 19. yüzyılda doğa bilimlerinin, ekonominin ve dilbiliminin gelişimiydi. Son iki yüzyıl boyunca bilginin uyarlanmasının bir sonucu oalarak söylem tarafından biçimlendirilen bir özne olarak "insanın, deniz kıyısına çizilmiş bir yüz gibi silinip gideceğini"ne dair ünlü sözü de bu kitapta yer alır.

   Tanınan kitaplarından Bilginin Arkeolojisi 1969'da yayınlandı. Kelimeler ve Şeyler'de olduğu gibi bu kitapta tarihe Nietzsche'den esinlenen bir yöntemle yaklaşıyordu. Tarihe bu yaklaşımın ardında, tarihçinin geçmişle her zaman "şimdi" üzerinden bir ilgi kurduğu ve böylece tarihin ancak şimdinin bakış açısından yazılabileceği ve şimdinin bir ihtiyacını görmek üzere kullanıldığı düşüncesi yatıyordu. Bu düşüncenin bir sonucu olarak Foucault'nun çalışmalarının izi de onun "şimdisi"ne dek sürülebilir. Örnek olarak Kelimeler ve Şeyler'i ona esinleyen 1960'ların entelektüel iklimine hakim olan yapısalcılık iken Discipline and Punish: The Birth of the Prison'ın (Hapishanenin Doğuşu,1975). Esin kaynağı 1970'lerin başındaki hapishane isyanlarıdır.

   1970'te Foucault College de France'a Düşünce Sistemleri Tarihi profesörü olarak seçildi.1975'te Hapishane'nin Doğuşu ile birlikte çalışmasının odağı iktidar teknolojilerine doğru kaydı. Aydınlanma'nın ifadesini özellikle temsili yönetimde bulan felsefi ve hukuki iktidar analyışını ret ederek iktidarın oldukça iyi gizlenmiş bir işleyişle yaygın bir yapı gösterdiğini saptadı.İktidarın bilgi ve bedenle ilişkisini özsel bir içeriği olmayan merkezsizleşmiş bir teknoloji olarak ele aldı. Deliliğin Tarihi'nde olduğu gibi, burada da hapishanenin doğuşunu 19. yüzyılda çeşitli kurumların tarihleriyle bağlantılandırdı. Orduyu, fabrikayı ve okulu içeren bu kurumların bedenleri gözlem teknikleri aracılığıyla disipline soktuğunu iddia etti. Disiplin toplumunun ortaya çıkışının ve iktidarın yeni dolaşımının haritasını çıkardı. İktidarın yapısını ortaya sermek amacıyla gözlem için tasarlanmış bir mimari metaforunu, Jeremy Bentham'ın Panoptikon modelini kullandı. Bu model mahkumların gardiyanlar tarafından görülmelerini mümkün kılan, ancak gardiyanları mahkumlar için görünmez kılan; böylece çok sayıda mahkumun az sayıda gardiyan tarafından denetlenebilmesine izin veren bir hapishane için tasarlanmıştı. Gözlem yoluyla veri elde etmenin, gözlenenin iradesi dışında sağladığı veri, iktidar için eşsiz bir hükmetme yöntemi oluşturuyordu. Hapishane öznelerin kurumsal biçimlenişine hizmet eden bilginin bir aracıydı; bu yolla bilgi ve iktidar arasında içsel bir bağ kurulmuş oluyordu.

   1970'ler ve 1980'ler bounca Foucault'nun namı tüm dünyada yürüdü ve filozof dünyanın her yerinde dersler verdi. Bu yıllarda, bir yandan, bitiremeyeceği projesi Cinselliğin Tarihi'ni yazmaya girişti. Eserin ilk cildi 1976'da Volume I: An Introduction (Cilt I: Giriş) başlığıyla yayınlandı. İkinci ve üçüncü ciltler ise ölümünden kısa bir süre önce sırasıylaThe Uses of Pleasure (Zevkin Kullanımı[Cinselliğin Tarihi, 2. cilt], 1984) The Care of the Self (Kendine Dikkat Etmek, [Cinselliğin Tarihi, 3.Cilt] 1984) başlıklarıyla yayınlandı. Bu kitaplarda Foucault cinsel varlıklar oalrak Batılı öznelerin kendilik anlayışını ahlaki yaşamla ilişkilendirdi. Öznelliğin kuruluşunun tarihinin izini metinler üzerinden sürdü. Cinselliğin Tarihi'nin ikinci cildinde zevkin Antik Yunan'ın toplumsal sistemi içinde bir iktidar oyunu olduğunu gösterdi; zevk, cinsellik aracılığıyla edinilen toplımsal konumdan türüyordu. Daha sonraları Hristiyanlıkta cinsellik aykırı davranışlar ve ihlalle bağlantılandırılmıştı. Cinselliğin Tarihi'nin üçüncü cildinde, Antik Yunan'da cinselliğe ve diğer toplumsal davranış biçimlerine uygulanan kurallar sistemini inceledi ve öz denetim kurallarının zevke ve gerçeğe ulaşmak için nasıl kullanıldığını çözümledi. Kendine dikkatin hükmettiği öznenin yaşamının bu tür bir yapılanmasında aşırılık, onu sapkınlık olarak değerlendiren Hristiyanlıktan farklı olarak bir tehlike olarak görülüyordu. Foucault son kitaplarında otoritenin geleneksel kavramlaştırmasıyla kavranamayacak bir denetim sistemi, bio-iktidar üzerinde çalıştı. Bu kavram, Foucault'nun hayatı boyunca sürdürdüğü çalışmaların sonucu olarak düşünülebilir: Bio iktidar, devletin bilimsel yöntem ve söylemler aracılığıyla hem öznelerin üretici potansiyellerini körükleyen hem de onların kendi kendilerini denetlemelerini sağlayan, Batı'da modernliğin geç aşamasında ortaya çıkan yeni bir güç ilişkisi ağına işaret ediyordu. Cinselliğin Tarihi, zevkin, rahat ya da her olanağa açık bir davranış biçiminden çok düzenleme ve öz disiplinde bulunduğunu ve üretime ve takdire değer bir hayata doğru gelişim sağlayacak bir bireysel ahlak aracılığıyla devlete ve onun dayattığı öznellik biçimlerine direnci teşvik edeceğini iddia ediyordu. "Aynı anda cinselliği hukuksuz ve iktidarı kralsız tasarlayabilmeliyiz."

   Foucault 1984'te AIDS'e bağlı olarak gelişen bir hastalıktan öldü.

Türkçe Kitapları

  • %25
    indirim
    12,00 TL  9,00 TL
    Sepete Ekle
    Hermenotiğin Kökeni :Kendilik Hakkında - Dartmouth Konferansları, 1980
    Hermenotiğin Kökeni :Kendilik Hakkında - Dartmouth Konferansları, 1980
    Michel Foucault
    Ayrıntı
  • %25
    indirim
    41,00 TL  30,75 TL
    Sepete Ekle
    Güvenlik Toprak Nüfus : College De France Dersleri 1977-1978
    Güvenlik Toprak Nüfus : College De France Dersleri 1977-1978
    Michel Foucault
    İstanbul Bilgi Üniversitesi
  • %25
    indirim
    9,00 TL  6,75 TL
    Sepete Ekle
    Akıl Hastalığı ve Psikolojisi
    Akıl Hastalığı ve Psikolojisi
    Michel Foucault
    Ayrıntı
  • %25
    indirim
    35,00 TL  26,25 TL
    Sepete Ekle
    Bilme İstenci Üzerine Dersler : College De France Dersleri 1970-1971
    Bilme İstenci Üzerine Dersler : College De France Dersleri 1970-1971
    Michel Foucault
    İstanbul Bilgi Üniversitesi
  • %25
    indirim
    28,00 TL  21,00 TL
    Sepete Ekle
    Felsefe Sahnesi : Seçme Yazılar 5
    Felsefe Sahnesi : Seçme Yazılar 5
    Michel Foucault
    Ayrıntı
  • %25
    indirim
    22,00 TL  16,50 TL
    Sepete Ekle
    İktidarın Gözü : Seçme Yazılar 4
    İktidarın Gözü : Seçme Yazılar 4
    Michel Foucault
    Ayrıntı
  • %15
    indirim
    25,00 TL  21,25 TL
    Sepete Ekle
    Kliniğin Doğuşu : Tıbbi Algının Arkeolojisi
    Kliniğin Doğuşu : Tıbbi Algının Arkeolojisi
    Michel Foucault
    Epos
  • %25
    indirim
    25,00 TL  18,75 TL
    Sepete Ekle
    Büyük Kapatılma : Seçme Yazılar 3
    Büyük Kapatılma : Seçme Yazılar 3
    Michel Foucault
    Ayrıntı
  • %25
    indirim
    23,00 TL  17,25 TL
    Sepete Ekle
    Entellektüelin Siyasi İşlevi : Seçme Yazılar 1
    Entellektüelin Siyasi İşlevi : Seçme Yazılar 1
    Michel Foucault
    Ayrıntı
  • %16
    indirim
    44,00 TL  36,96 TL
    Sepete Ekle
    Kelimeler ve Şeyler
    Kelimeler ve Şeyler
    Michel Foucault
    İmge Kitabevi

Yabancı Dildeki Kitapları

  • 14,99 £  77,20 TL
    Sepete Ekle
    Abnormal : Lectures at the College de France, 1974-1975
    Abnormal : Lectures at the College de France, 1974-1975
    Michel Foucault
    Verso
  • 20,00 $  77,72 TL
    Sepete Ekle
    Lectures on the Will to Know
    Lectures on the Will to Know
    Michel Foucault
    Picador USA
  • 35,00 $  136,02 TL
    Sepete Ekle
    Wrong-doing, Truth-telling : The Function of Avowal in Justice
    Wrong-doing, Truth-telling : The Function of Avowal in Justice
    Michel Foucault
    Chicago University Press
  • 19,99 €  91,64 TL
    Sepete Ekle
    Courage of Truth
    Courage of Truth
    Michel Foucault
    Palgrave - Springer
  • 22,00 $  85,50 TL
    Sepete Ekle
    Government of Self and Others : Lectures at the College de France, 1982-1983
    Government of Self and Others : Lectures at the College de France, 1982-1983
    Michel Foucault
    Picador USA
  • 27,99 £  144,16 TL
    Sepete Ekle
    Government of Self and Others
    Government of Self and Others
    Michel Foucault
    Palgrave
  • 22,00 $  85,50 TL
    Sepete Ekle
    Birth of Biopolitics : Lectures at the College de France, 1978-1979
    Birth of Biopolitics : Lectures at the College de France, 1978-1979
    Michel Foucault
    Picador USA
  • 24,99 £  128,71 TL
    Sepete Ekle
    History of Madness
    History of Madness
    Michel Foucault
    Routledge
  • 20,00 $  77,72 TL
    Sepete Ekle
    Security, Territory, Population : Lectures at the College De France, 1977-1978
    Security, Territory, Population : Lectures at the College De France, 1977-1978
    Michel Foucault
    Picador USA
  • 13,00 £  66,95 TL
    Sepete Ekle
    Ethics : Essential Works of Foucault 1954-84 V1
    Ethics : Essential Works of Foucault 1954-84 V1
    Michel Foucault
    Penguin
EN YUKARIYA GİT